Réxime disciplinario: sen el, o teu modelo de compliance non ten dentes

Sumario

• Que é o réxime disciplinario no compliance?
• Por que o esixe o art. 31 bis?
• Como se conecta co Estatuto de los Trabajadores?
• Que debe conter?
• Que pasa se non o tes?
• Como o xera Tranquilia
• Preguntas frecuentes
• Fontes oficiais

Que é o réxime disciplinario no compliance?

É a parte do modelo que responde a unha pregunta incómoda pero necesaria: e se alguén se salta as regras? O réxime disciplinario define que se considera unha falta ao modelo de compliance, como se gradúa (leve, grave, moi grave) e que sanción lle corresponde, respectando sempre os dereitos do traballador.

É o que converte o código ético en algo real: sen consecuencias, as regras son opcionais, e un modelo de regras opcionais non protexe a ninguén.

Por que o esixe o art. 31 bis?

Porque o Código Penal, ao enumerar os requisitos dun modelo de prevención de delitos eficaz, inclúe de forma expresa establecer un sistema disciplinario que sancione adecuadamente o incumprimento das medidas do modelo. Non é un adorno: é un dos elementos que un xuíz comprobará para decidir se o modelo era serio ou só estaba de cara á galería.

Un modelo con mapa de riscos e código ético, pero sen réxime disciplinario, ten un burato xusto na peza que demostra que a empresa se toma en serio as súas propias regras.

Como se conecta co Estatuto de los Trabajadores?

O réxime disciplinario do compliance non vive no aire: apóiase na relación laboral. O Estatuto de los Trabajadores regula as faltas e sancións (art. 58) e as causas de despedimento disciplinario (art. 54), normalmente desenvolvidas polo convenio colectivo.

Por iso o réxime disciplinario do modelo ten que encaixar co que permiten a normativa laboral e o convenio: non podes inventar sancións que a lei non ampara. Ben feito, o compliance e o marco laboral falan o mesmo idioma.

Que debe conter?

Un réxime disciplinario útil para o compliance recolle:

1. Que condutas constitúen falta ao modelo (remitindo ao código ético).
2. A graduación das faltas: leves, graves e moi graves.
3. As sancións posibles para cada nivel, dentro do que permiten a lei e o convenio.
4. Un procedemento con garantías: audiencia á persoa, prazos, proporcionalidade.
5. A garantía de non represalias contra quen denuncia de boa fe.

Que pasa se non o tes?

O réxime disciplinario non é un documento que a Administración multe pola súa ausencia. O efecto é o mesmo que no resto do modelo: sen el, o compliance non cumpre un requisito expreso do art. 31 bis e perde eficacia como escudo. Se se comete un delito e o teu modelo non prevía consecuencias para quen incumpre as regras, será difícil soster que era adecuado.

Dito claro: non telo non che custa unha sanción directa, pero deixa o teu modelo coxo xusto no punto que demostra que as regras ían en serio.

Como o xera Tranquilia

Tranquilia prepara o réxime disciplinario conectado co código ético e co marco laboral, coa graduación de faltas e o procedemento con garantías xa recollidos, para que o revises coa túa asesoría laboral. Así o modelo queda completo e coherente, non unha suma de pezas soltas.

Preguntas frecuentes

O réxime disciplinario do compliance substitúe o do convenio?

Non. Apóiase no Estatuto de los Trabajadores e no convenio colectivo, non os substitúe. O que fai é conectar o incumprimento das regras do modelo co réxime de faltas e sancións que xa permite a normativa laboral.

Podo despedir a alguén por saltarse o código ético?

Depende da gravidade e de que encaixe nas causas e o procedemento que marcan a lei laboral e o convenio. O réxime disciplinario do modelo ten que respectar eses límites: non crea causas de despedimento novas pola súa conta.

Vale para unha empresa pequena?

Si. Nunha peme pode ser breve, pero ten que existir e aplicarse. Precisamente nas empresas pequenas, onde o órgano de administración adoita asumir a vixilancia, ter as consecuencias claras por escrito dá seriedade ao modelo.

Fontes oficiais

• BOE — Código Penal (LO 10/1995), artigo 31 bis.
• BOE — Estatuto de los Trabajadores (RDL 2/2015), artigos 54 e 58.
• Fiscalía General del Estado.

---

Información xeral sobre normativa. Non substitúe o asesoramento dun avogado nin a análise do teu caso concreto. Se tes dúbidas, consulta cun profesional do dereito penal ou do compliance.