Procedemento de dereitos: que facer cando alguén che pide ver ou borrar os seus datos

Sumario

• Que dereitos pode exercer unha persoa?
• En que prazo tes que responder?
• Por que necesitas un procedemento escrito?
• Que risco corres se non respondes?
• Como o resolve Tranquilia
• Preguntas frecuentes
• Fontes oficiais

Que dereitos pode exercer unha persoa?

O RGPD recoñece varios dereitos, ás veces resumidos como «dereitos ARSOPL»:

• Acceso (art. 15): saber que datos seus tes e obter unha copia.
• Rectificación (art. 16): corrixir datos equivocados.
• Supresión (art. 17), o «dereito ao esquecemento»: pedir que os borres cando xa non fan falla.
• Oposición (art. 21): pedir que deixes de tratalos, por exemplo para publicidade.
• Limitación (art. 18): «conxelar» o tratamento mentres se resolve unha discusión.
• Portabilidade (art. 20): levar os seus datos a outro provedor.

Non todos se aplican sempre: hai excepcións (por exemplo, non podes borrar unha factura que a lei te obriga a conservar). Pero si tes que responder a cada petición, aínda que sexa para explicar por que non procede.

En que prazo tes que responder?

A regra xeral do art. 12 RGPD é un mes desde que recibes a petición. Podes amplialo dous meses máis se o caso é complexo, pero tes que avisar a persoa dentro do primeiro mes, explicando por que.

Responder «sen custo» é a norma: só en casos claramente excesivos ou repetitivos podes cobrar ou negarte, e tes que xustificalo.

Por que necesitas un procedemento escrito?

Porque as peticións non chegan por unha única canle ordenada: chegan por correo electrónico, por WhatsApp, por teléfono ou en persoa, e moitas veces quen as recibe primeiro non é quen sabe que facer con elas. Un procedemento escrito responde de antemán a tres preguntas:

1. Como se identifica quen pide (para non darlle datos de alguén a un terceiro).
2. Quen se encarga de contestar e en que prazo.
3. Que se responde en cada tipo de dereito, cunha plantilla.

Que risco corres se non respondes?

Non atender un dereito é unha das causas máis frecuentes de reclamación ante a AEPD (Agencia Española de Protección de Datos): a persoa cánsase de que a ignores e acode a ela. O RGPD fixa os máximos de sanción en dous niveis: ata 10 millóns de euros ou o 2 % da facturación, e ata 20 millóns ou o 4 %, segundo a infracción (art. 83 RGPD); aplícase a cifra máis alta.

Para unha peme, o caro non adoita ser a multa, senón o descontrol: unha petición que se perde nun correo e acaba en reclamación cando abondaba con contestala a tempo.

Como o resolve Tranquilia

Tranquilia déixache preparado o procedemento de atención de dereitos e as plantillas de resposta para cada un (acceso, supresión, oposición...), cos prazos xa marcados. Así, cando chegue a primeira petición, sabes exactamente que facer en vez de improvisar.

Preguntas frecuentes

Teño que responder aínda que a petición me chegue por WhatsApp?

Si. A lei non esixe un formulario concreto: se alguén che pide os seus datos pola canle que sexa, a petición vale e o prazo empeza a contar. Por iso cómpre ter un procedemento que recolla todas as canles.

Podo pedir o DNI para identificar quen reclama?

Podes pedir o razoable para asegurarte de que é quen di ser, sen excederte. A idea é non entregar datos dunha persoa a outra por erro, non poñer atrancos para desanimar a petición.

E se me piden borrar datos que a lei me obriga a gardar?

Explícasllo. Hai datos que non podes borrar mentres unha obriga legal te obrigue a conservalos (por exemplo, facturas). Nese caso denegas a supresión de forma motivada, pero respondes igualmente en prazo.

Fontes oficiais

• Reglamento (UE) 2016/679 (RGPD), artigos 12 a 22 (e art. 83, sancións) — texto en EUR-Lex.
• Agencia Española de Protección de Datos (AEPD).
• BOE — Ley Orgánica 3/2018 (LOPDGDD), artigos 12 a 18.

---

Información xeral sobre normativa. Non substitúe o asesoramento dun avogado nin a análise do teu caso concreto. Se tes dúbidas, consulta coa túa xestoría ou cun profesional do dereito.